Voor de Belgen is de nieuwe maatregel die op 1 januari 2006 in ging nog even wennen, hoewel: in België mag er in horecazaken ook vandaag nog steeds worden gerookt. Italië ging op 1 januari vorig jaar veel verder. In het zowat meest doorrookte land van Europa, werd toen, begin 2005, een totaal en strikt rookverbod ingevoerd. Zowel uitbaters als klanten konden bij betrapping rekenen op forse boetes. Die aanpak hielp. Waar aanvankelijk nog grote groepen mensen buiten stonden te roken zijn dat vandaag zeldzame uitzonderingen. Meer zelfs: een jaar na de invoering van het rookverbod zijn al meer dan een half miljoen Italianen volledig gestopt met roken. De horeca floreert als nooit tevoren maar de tabaksverkoop loopt terug.
Wat vorig jaar ondenkbaar leek, gebeurde uiteindelijk zonder noemenswaardige problemen. Niemand durfde op 1 januari vorig jaar geloven dat de Italianen zich ook maar één dag naar de nieuwe antirook-wetgeving zouden schikken. In het zuiderse, temperamentvolle Italië zijn nu al ruim een jaar niet alleen alle openbare plaatsen maar ook alle koffiehuizen, enoteca’s, restaurants en zelfs de discotheken volledig rookvrij. Vanwaar dit succes? Omdat het ten eerste een duidelijk verbod is. Maar ook omdat een rookvrije ruimte een onnoemelijk plezier is. Een letterlijke opluchting zo je wil. Wie er eenmaal van geproefd heeft, wil nooit meer terug.
Wie ons niet gelooft stapt bijvoorbeeld in Rome maar eens een drankgelegenheid zoals de Vineria aan de Campo de’ Fiori binnen. Dit is een fijne zaak maar er hing tot vorig jaar steevast een dichte, rokerige mist. Geen omgeving om te genieten van een wijntje maar evenmin een plek om erg lang te vertoeven. Het contrast met vorig jaar kan vandaag niet groter zijn. Maar verbazend: je kon vroeger de zaak al nauwelijks binnen, vandaag zit het er werkelijk altijd overvol.
Tegelijkertijd is de sigarettenverkoop met bijna zes procent gedaald. Dat deelde het ministerie van Gezondheid in Rome zopas mee na een eerste onderzoek in vier van de twintig regio’s in het land. Ook werden het voorbije jaar duidelijk minder hartinfarcten genoteerd. Alleen al in de eerste maanden na het rookverbod werden zeven procent minder mensen met een hartaanval in het ziekenhuis opgenomen. Wat de statistische gevolgen zullen zijn voor het aantal longziekten en -kankers zal pas op langere termijn geweten zijn. Maar niemand die eraan twijfelt dat de evolutie niet positief zal zijn.
Italiaanse kranten berichtten gisteren dat het strikte rookverbod in restaurants, pizzeria’s en andere zaken ondanks de aanvankelijke twijfels inderdaad goed wordt opgevolgd. De horeca benadrukt dat ze het voorbije jaar veel mensen over de vloer hebben gehad die ze nog nooit hadden gezien. Onder hen ook een aanzienlijke toename van het aantal jonge gezinnen met kinderen.
Dit artikel verscheen oorspronkelijk op 15 januari 2006 op het Romenieuws-archief.