Onder de noemer “(in)site Sagalassos: Reframed” is het voorbije weekend de eerste fototentoonstelling geopend over de archeologische opgraving in Sagalassos, zuidwest Turkije. Nog tot en met 10 januari 2009 zijn de foto’s tentoongesteld in de exporuimte van bibliotheek Tweebronnen, Rijschoolstraat 4 in 3000 Leuven. De Romeinse archeologische site van Sagalassos kwam dit jaar uitgebreid in de internationale pers door de ontdekking van reusachtige beelden van Faustina en Marcus Aurelius. Vorig jaar werd een soortgelijk beeld van keizer Hadrianus ontdekt en de verwachting is dat er nog meerdere spectaculaire ontdekkingen wachten in Sagalassos. Reeds 18 jaar onderzoekt een interdisciplinair-archeologisch team van de KU Leuven onder leiding van prof. Marc Waelkens deze antieke stad in zuidwest Turkije.
In deze tentoonstelling wordt, naast een selectie van beelden uit het dit voorjaar verschenen fotoboek “(in)site Sagalassos”, eveneens nieuw werk gepresenteerd. Door de combinatie van landschap, architectuur en portretten bieden Bruno Vandermeulen en Danny Veys een nieuw perspectief op site-gebonden fotografie. Dit perspectief overstijgt de zuivere registratie van het archeologische proces en biedt de archeologen een nieuwe kijk. Fotografie en archeologie zijn reeds van bij de publicatie van het fotografische procédé nauw verbonden. Toch worden beelden binnen de archeologie op een basisniveau gebruikt, namelijk als techniek waarbij een foto steeds als objectief wordt ervaren. Deze foto’s dienen voor de registratie van het archeologisch proces en als bewijsmateriaal in publicaties en verslagen.
In hun nieuw werk hertalen Vandermeulen en Veys de archeologische visie op site-gebonden fotografie naar een nieuwe beeldtaal. Zij plaatsen deze fotografie in de hedendaagse kunstpraktijk waarbij zij in relatie treden met het onderwerp. Toch zijn ook deze foto’s relevant binnen de archeologie. Door een suggestieve en actieve vorm van fotograferen verliest het beeld zijn objectiviteit, maar winnen de foto’s aan duidelijkheid en leesbaarheid. Fotografie wordt hier dus als praktijk toegepast waarbij een beeld wordt gemaakt in plaats van genomen. Een beeld maken is eenbewuste vorm van fotograferen waarbij de fotograaf duidelijke keuzes maakt naar standpunt en kader. Deze keuzes reflecteren zich in de foto waarbij er niet alleen van de maker een “mode of engagement” verwacht wordt, maar ook van de kijker.
Vandermeulen en Veys benaderen de site-gebonden fotografie hiervoor op verschillende manieren. Onder het thema “Fixed Frame” worden vaste standpunten gekozen die tijdens de duur van het project worden geherfotografeerd. Deze vaste standpunten laten zien hoe een archeologische site of structuur door de tijd heen transformeert en tonen een grote rijkdom aan detaillering. Daarnaast staan “Scales”, die landschap, structuren en mensen in relatie met mekaar plaatsen. Door gebruik te maken van een technische camera kunnen scherpte en onscherpte gestuurd worden waardoor binnen één beeld nieuwe verbanden gelegd kunnen worden. “Sequences” zijn een combinatie van verschillende beelden die samen één werk vormen. Binnen dit thema wordt vooral rond plaats en ruimte gewerkt, zowel in het beeld zelf als tussen de beelden onderling.
Deze tentoonstelling is een eerste toonmoment in het kader van een driejarig artistiek onderzoeksproject “(in)site, sitegebonden fotografie herzien, toegepast op de archeologische site van Sagalassos”. Het wordt uitgevoerd door Bruno Vandermeulen (K.U. Leuven) en Danny Veys (Hogeschool Sint-Lukas Brussel). Dit project wordt mee gefinancierd door het IvOK (Instituut voor Onderzoek in de Kunsten) van de Associatie KU Leuven en heeft als partners het Sagalassos Archaeological Research Project, het Lieven Gevaert Research Centre for Photography, het Fotomuseum Provincie Antwerpen en de stad Leuven. Bruno Vandermeulen werkt als fotograaf voor het Kunstpatrimonium en de Faculteit Letteren van de K.U.Leuven en is sinds 2002 verantwoordelijk voor de fotografie van het Sagalassos Project. Danny Veys is Assistent-Docent Fotografie aan de Hogeschool Sint-Lukas en participeert sinds 2004 aan de opgraving. Het Sagalassos Archaeological Research Project is een interdisciplinair archeologisch onderzoeksproject geleid door prof. Marc Waelkens (KU Leuven) en voert sinds 1990 opgravingen uit in Sagalassos, zuidwest Turkije.
Het Lieven Gevaert Research Centre for Photography (KU Leuven en UCL) wordt geleid door Prof. H. Van Gelder en Prof. A. Streitberger. Het biedt een platform voor onderzoek over fotografie in een breed interdisciplinair en internationaal kader (www.lievengevaertcentre.be). M, het nieuwe museum van Leuven ondersteunt de tentoonstelling infrastructureel en organisatorisch.
NOCTURNE
Op vrijdag 28 november en donderdag 11 december zal de fototentoonstelling uitzonderlijk ‘s avonds geopend zijn voor de Vrienden en sympathisanten van Sagalassos (19 u. tot 22 u.). In aanwezigheid van de fotografen en de leden van het Sagalassos-team kan u dan Sagalassos vanuit een ander perspectief bewonderen.
PRAKTISCH
De tentoonstelling vindt plaats in de Tweebronnen, Rijschoolstraat 4, Leuven en loopt nog tot en met 10 januari 2009. Ze is toegankelijk van woensdag t.e.m. vrijdag (10 u. tot 17 u.) en op zaterdag (14 u. tot 17 u.).
http://www.insitephotography.be
Oorspronkelijk gepubliceerd door de stichter van S.P.Q.R. op romenieuws.wordpress.com, op 24 november 2008. Bekijk het origineel.