Zodra in Rome weer toeristen opdagen zullen ze ongetwijfeld snel opmerken dat een nieuwe generatie vuilnisbakken in het straatbeeld is verschenen. Ze vervangen de lelijke doorzichtige plastic zakken aan de ringvormige houders die de voorbije jaren in het historische centrum dienst deden als vuilnisverzamelaars.
Toen in 2015 de terrorismedreiging toenam, werden in Rome de klassieke degelijke gietijzeren vuilnisbakken vervangen door de loshangende en doorzichtige plastic zakken. Dat gebeurde op vraag van de veiligheidsdiensten overigens in de meeste grote Italiaanse steden.
De loshangende plastic zakken waren allesbehalve esthetische pareltjes en zijn in Rome verleden tijd. Maar ook de oude metalen vuilnisbakken keren niet terug. Het stadsbestuur koos voor een nieuw ontwerp.

Half december werden de eerste vijf prototypes bij wijze van test geplaatst op Piazza della Rotonda aan het Pantheon. De komende weken worden ze in heel het centro storico geïntroduceerd.
Zowat iedereen is blij dat de plastic zakken verdwijnen. Ze waren niet alleen lelijk, maar scheurden ook vaak waardoor het afval verspreid op de grond terechtkwam. Bij wat sterkere wind waaiden de zakken ook weg waardoor de inhoud op straat werd verspreid.
Ook de talrijke hongerige zeemeeuwen in Rome hadden geen enkele moeite om de zakken kapot te pikken zodat de inhoud er alsnog uitviel en de vogels erin konden rondscharrelen, op zoek naar weggegooide lekkere brokjes.

De nieuwe vuilnisbak van Rome ziet eruit als een soort ijzeren mand. De vuilnisbak is vervaardigd met afgeknotte ringvormige metalen banden die ongeveer 4 cm uit elkaar staan, zodat de inhoud nog altijd te zien is. Dat was één van de voorwaarden die werd geëist door de politie en de antiterrorisme-eenheden in Rome.
De metalen stroken zijn bevestigd op interne structurele ribben, geplaatst op een stevige stalen basis die verzwaard is met beton. De vuilnisbak is samengesteld uit twee delen (een vast en een mobiel), met een passende scharnier.
Daarmee kan het geheel snel worden geopend zodat de doorzichtige afvalzakken die erin worden geplaatst snel kunnen worden weggehaald en vervangen door een nieuwe zak. Het systeem maakt ook een snelle visuele inspectie mogelijk, wat dus ook een veiligheidsvereiste was.
Heel wat Romeinen reageren negatief op de nieuwe vuilnisbakken. Ze worden vergeleken met een vuurkorf, een ouderwetse paraplubak, een emmer of een urne.
Een uitvaartonderneming liet cynisch weten ze wel mooi te vinden omdat het hun stijl is, maar verklaarde dat ze zelf toch iets kleinere exemplaren gebruiken. Anderen zien er eerder een grote mand in zoals slangenbezweerders die gebruiken.
Romeinen wijzen er ook op dat de nieuwe vuilnisbakken nogal klein zijn, gezien het vele afval dat de toeristen in normale tijden in het centrum produceren en achterlaten.
Bovendien ontbreekt op de nieuwe vuilnismanden ook de in Rome al jaren gangbare sigarettenblusser, een afzonderlijk compartimentje waarin rokers hun peuken kunnen uitdrukken vooraleer ze in de vuilnisbak te werpen. Nu riskeert men dat rokers uit schrik om een brandje te veroorzaken hun peuken gewoon op de grond zullen gooien.
Inwoners vragen zich ook af waarom het vijf jaar heeft geduurd om een model voor een nieuwe vuilnisbak te ontwikkelen. Volgens burgemeester Raggi was die tijd echt wel nodig. De keuze voor een nieuwe generatie vuilnisbakken was behoorlijk complex omdat verschillende criteria moesten worden gevolgd.
Omwille van de vele monumentale en historische gebouwen in het centrum mochten de vuilnisbakken ook visueel geen storende elementen in het straatbeeld vormen en moest het design een bepaald esthetisch niveau behalen.

Belangrijk was ook dat ze op een snelle, veilige en praktische manier konden worden leeggemaakt door het personeel van de stedelijke reinigingsdienst AMA. Het nieuwe model zou volgens Raggi al die eigenschappen bezitten. Lang niet iedereen is daar even zeker van.
Ik twijfel er niet aan dat het resultaat goed overdacht is en dat het niet gemakkelijk is om iedereen en elke dienst te overtuigen van een bepaald ontwerp. Maar als het al jaren duurt om een eenvoudige vuilnisbak te vervangen, zullen zelfs drie mandaten niet voldoende zijn om de stadsdiensten fundamenteel te hervormen en een einde te maken aan de bureaucratische vertragingen, schreef een lezer in de krant Il Messagero.
Het stedelijke afvalbedrijf reageerde op de negatieve commentaren met een persbericht waarin het verklaarde dat werd gekozen voor een sober en minimaal ontwerp dat geïnspireerd is door de amforen uit de klassieke Romeinse tijd. De keuze voor de antracietgrijze kleur ligt in lijn met het stadsmeubilair in het centrum.
De technische specificaties zijn intern ontwikkeld door technici van AMA, op basis van een designstudie door architect Marco Tamino. Momenteel is een team van de reinigingsdienst bezig om een eerste partij van 500 exemplaren in de stad te verspreiden.
Volgens AMA voldoet het nieuwe model aan alle functionele, esthetische, veiligheids- en kwaliteitsnormen en zijn de vuilnisbakken ook goedgekeurd door de archeogische toezichthouder die toestemming gaf om ze te plaatsen in het historische centrum.
Oorspronkelijk gepubliceerd door de stichter van S.P.Q.R. op romenieuws.wordpress.com, op 3 februari 2021. Bekijk het origineel.

