Bernard Van Daele, beter bekend als de legioensoldaat Quintus Spurius Ligustinus, heeft op zondagavond 21 april tijdens de jaarlijkse receptie van S.P.Q.R., de negende Romulusprijs overhandigd aan de vzw Viroviacum Romanum uit Wervik. Deze vereniging promoot het Gallo-Romeins verleden van hun stad. Met succes, want in recente handboeken geschiedenis voor het secundair onderwijs wordt Wervik opnieuw vermeld als één der oudste plaatsen van België. Viroviacum populariseert ook de Romeinse en Keltische geschiedenis en organiseert tweejaarlijks, telkens het eerste weekend van oktober, in de onpare jaren, een druk bijgewoond Gallo-Romeins weekend, waarin met re-enactinggroepen uit binnen- en buitenland telkens veel sfeer wordt gecreëerd.
Zowat 2000 jaar geleden woonde er een groepje Galliërs op een kleine verhevenheid naast de Leie op de grens van het huidige Wervik en Komen. Tijdens de verovering van Gallië stak Julius Caesar met zijn troepen heel waarschijnlijk de Leie over in de omgeving van het dorp van de Keltische hoofdman Verovos. Hij installeert er een kleine legerpost nabij de oversteekplaats, naast de bestaande Gallische woonkern. De Romeinen noemen deze mansio Viroviacum.
Zo zou het geweest kunnen zijn… En zo was het wellicht ook in grote lijnen. Bij opgravingen werden, naast de verwachtte Romeinse overblijfselen, ook de resten van een vrij omvangrijke Keltische nederzetting gevonden. Op de bekende Peutinger-kaart, een kaart van het Romeinse wegennet die gedateerd wordt in de 13de eeuw maar een kopie is van een Romeinse reiskaart, vinden we, kort bij Castellum Menapiorum (Cassel), Wervik terug onder de naam Virovino. Wervik is één der oudst gekende plaatsnamen van ons land. Als woonplaats is het zeker ouder dan Tongeren, dat nog niet eens bestond in de tijd van Julius Caesar.
Vandaag, ruim twee millennia later, houdt een groep enthousiaste mensen de herinnering aan hun verre voorouders levend. Zij verenigen zich sinds 1995 in de vzw Viroviacum Romanum. De vzw Viroviacum Romanum werd in 1995 opgericht door de toenmalige plaatselijke NCMV-afdeling (nu UNIZO) in samenwerking met de STOC (Stedelijke Oudheidheidkundige Commissie) en enkele geïnteresseerden.
De vzw promoot het Gallo-Romeins verleden van hun stad. Met succes, want in recente handboeken geschiedenis voor het secundair onderwijs wordt Wervik opnieuw vermeld als één der oudste plaatsen van België. Viroviacum populariseert ook de Romeinse en Keltische geschiedenis en organiseert tweejaarlijks, telkens het eerste weekend van oktober, in de onpare jaren, een druk bijgewoond Gallo-Romeins weekend, waarin met re-enactinggroepen uit binnen- en buitenland telkens veel sfeer wordt gecreëerd. Het volgende Gallo-Romeins weekend heeft plaats op 5 en 6 oktober van dit jaar.
Voorts organiseerde de groep reeds een Mars van de Legionairs (tussen Cassel en Wervik), worden regelmatig de oude Romeinse wegen in de omgeving verkend en krijgen de leden cursussen, informatie en een nieuwsbrief met ondermeer archeologisch nieuws uit de omgeving gepresenteerd.
Alle initiatieven van Viroviacum hebben een duidelijk educatief en leerrijk karakter en ze worden gepresenteerd op een bevattelijke, populaire en ontspannende manier. Dat en de manier waarop het gebracht werd bevattelijk, populair, ontspannend maar vooral leerrijk was. Voor S.P.Q.R. is deze inzet en enthousiasme voldoende reden om de 9de Romulusprijs in 2013 toe te kennen aan de vzw Viroviacum Romanum.
Vorige laureaten en uitreikers van de Romulusprijs waren:
- 2005: Carine Cuypers (auteur Magie van Rome, uitgereikt door burgemeester Louis Tobback)
- 2006: Marleen Martens (archeologe Mithras-heiligdom Tienen, door Marc Vervenne, rector van de KU Leuven)
- 2007: Buurtvereniging LETS (organisatoren Romeins weekend in Tienen, door deken Dirk De Gendt)
- 2008: Hugo Vanermen (rector San Giuliano dei Fiamminghi en auteur van het boek Fiamminghi in Rome, door gouverneur van Vlaams-Brabant, Lodewijk De Witte)
- 2009: Guido Cuyt (voorzitter Antwerpse Vereniging voor Romeinse Archeologie en auteur), door Sagalassos-bezieler prof. Marc Waelkens
- 2010: Bernard Van Daele (archeoloog, auteur en educatief Romeins soldaat in talrijke Vlaamse scholen, uitgereikt door Rome-kenner Bart De Wever)
- 2011: Herman Cole (bezieler van diverse theaterprojecten en culturele uitwisselingen tussen Italië en Vlaanderen en voortrekker van de solidariteitsactie die in Vlaanderen op gang kwam na de zware aardbeving in de Italiaanse provincie L’Aquila) uitgereikt door de Leuvense schepen van cultuur, Denise Vandevoort.
- 2012: prof. Marc Waelkens (organisator van de Sagalassos-tentoonstelling in Tongeren en bezieler van het archeologische opgravingsproject met dezelfde naam) door Marc Waer, rector van de KU Leuven.
Op 21 april (de officiële stichtingsdag van de stad Rome) reikt de Romevereniging S.P.Q.R. tijdens de jaarlijkse receptie voor alle leden de Romulusprijs uit. Dit jaar gebeurde dat voor de negende keer. De Romulus is een trofee die wordt geschonken aan een persoon, organisatie of bedrijf, welke het voorbije jaar in Vlaanderen een opmerkelijke inspanning heeft gedaan voor de promotie van Rome of Italië in het algemeen. Deze prestatie kan zich situeren in het culturele, gastronomische, literaire, toeristische of een ander milieu.
De Romulus van S.P.Q.R. is een gepersonaliseerd en 2,6 kg wegend bronzen duplicaat van het wereldberoemde beeld van de Romeinse wolvin, die volgens de legende de stichters van Rome zou hebben grootgebracht.
De eerste foto’s van de uitreiking kan je hier bekijken.
En zo herdacht de Gruppo Storico Romano de stichting van Rome in de eeuwige stad.
Oorspronkelijk gepubliceerd door de stichter van S.P.Q.R. op romenieuws.wordpress.com, op 25 april 2013. Bekijk het origineel.