Strijder voor Rome

Lichte, scherpe silhouet van de Lupa Capitolina, gebruikt als vervangfoto

We bevinden ons in het jaar 255 n. Chr.. Het Romeinse rijk beleeft een van zijn roerigste periodes. De Barbaren staan voor de poorten, maar de grootste dreiging komt uit het oosten: in Perzixeb bereidt een immens leger zich voor op een gewelddadige aanval op de Romeinen. De stad Arete wacht een bloedig beleg. De verdediging van deze stad ligt in handen van Ballista, een Germaan die zijn hele leven niets anders heeft gekend dan oorlog en strijd. Ver van het decadente Rome gaat hij de bittere strijd aan met de wrede vijanden van het rijk. Oorlog in het oosten is het eerste deel van de nieuwe serie x91Strijder voor Romex92, een bloedstollend, episch verhaal over oorlog, verraad en heldenmoed. Auteur Harry Sidebottom doceert klassieke geschiedenis aan de Universiteit van Oxford. Door zijn talrijke publicaties op het gebied van klassieke oorlogsvoering, kunst en geschiedenis staat hij internationaal bekend als een van de grootste kenners van de oudheid.

Strijder voor Rome – Oorlog in het Oosten
Auteur: Harry Sidebottom
512 pagina’s
Uitgever: Athenaeum-Polak & Van Gennep
Eerste druk: september 2012
ISBN 109025369677

Proloog uit Strijder voor Rome

Oorlog is hel. Een burgeroorlog is nog erger. De burgeroorlog verliep rampzalig. Niets ging volgens plan. De invasie van Italixeb was tot stilstand gekomen. De troepen waren met veel pijn en moeite over de Alpen getrokken voordat de voorjaarszon de sneeuw in de passen had laten smelten. Ze hadden verwacht als bevrijders te worden verwelkomd Er was hun gezegd dat ze maar één stap in Italixeb hoefden te zetten of iedereen zou hun tegemoet rennen met olijftakken in de handen, hun kinderen voor zich uit duwend, zou hen smekend om genade aan de voeten vallen.

Het was allemaal niet gegaan zoals ze hadden gehoopt. Na het verlaten van de bergen was het landschap leeg geweest. De bewoners waren gevlucht en hadden alles meegenomen wat ze konden vervoeren. Zelfs de deuren van hun huizen en tempels waren verdwenen. De vlaktes die anders krioelden van het leven waren verlaten. Toen de soldaten door de stad Emona trokken hadden ze als levende wezens alleen een roedel wolven aangetroffen.

Nu bivakkeerde het leger al een maand voor de muren van de Noord-Italiaanse stad Aquileia. De legioenen en hulptroepen waren hongerig, dorstig en moe. Het haastig opgezette bevoorradingssysteem was ineengestort. Ter plekke was niets meer. Het weinige wat de burgers buiten de muren hadden achtergelaten, hadden de soldaten er bij aankomst direct doorheen gejaagd. Ze konden nergens schuilen. Alle gebouwen buiten de muren waren gesloopt om materiaal te leveren voor de belegeringswerktuigen. De rivier was vervuild met lijken van beide kampen.

Er zat geen schot in de belegering. Het lukte niet om de muren te slechten: ze hadden te weinig belegeringswapens en de verdedigers gingen te goed te werk. Elke poging om met ladders en mobiele torens de muren te bestormen eindigde in een bloedige mislukking.

In elk geval lag het niet aan de moed van de grote man. Keizer Maximinus Thrax maakte elke dag, ruim binnen schootsafstand van de vijand, een ronde om de stad, waarbij hij aanmoedigingen schreeuwde naar de manschappen in hun stellingen. Bij het passeren van de gelederen beloofde hij hun dat ze mochten doen wat ze wilden met de stad en iedereen die er verbleef. Aan zijn moed werd niet getwijfeld, wel aan zijn gezonde verstand. Met elke tegenslag werd hij gewelddadiger. Als een gewond dier of als, zoals velen zeiden, de lompe boer die hij in feite altijd zou blijven, haalde hij dan uit naar iedereen in zijn omgeving. Hij legde steeds meer inventiviteit aan de dag in het executeren van de officieren die leiding hadden gegeven aan de tot mislukken gedoemde pogingen de muren te beklimmen. Zijn grootste spitsvondigheden bewaarde hij voor de edelen.

Ballista was nog hongeriger, dorstiger en smeriger dan iedereen om hem heen. Hij was pas zestien winters, ruim één meter tachtig en nog in de groei. Niemand voelde het gebrek aan voedsel zozeer als hij. Zijn lange blonde haar viel steil neer op zijn rug. Een laatste restje kiesheid weerhield hem ervan zich te wassen aan de oever van de rivier. Sinds gisteren hadden alle aromax92s om hem heen zich vermengd met een lucht van verbranding, de geur van verkoold vlees.

Ondanks zijn jeugd en zijn status van diplomatieke gijzelaar van zijn stam had niemand er iets op tegen gehad dat hij als rechtstreekse afstammeling van Wodan de leiding had gekregen over een van de ongeregelde Germaanse eenheden. De Romeinen hadden de hoogte van de muur berekend en voor ladders van de juiste lengte gezorgd, waarna ze een stuk of vijfhonderd volstrekt inwisselbare barbaren erop af hadden gestuurd, met Ballista aan het hoofd. In gebogen houding, terwijl de projectielen op hen neer regenden, waren de mannen naar de muren gedraafd. Hun grote lijven en gebrek aan wapenrusting hadden de Germanen tot een makkelijk doelwit gemaakt. Keer op keer klonk het misselijkmakende geluid van een projectiel dat doel trof. Ze vielen bij bosjes. De overlevenden hadden dapper doorgezet. Al snel torenden de gladde muren hoog boven hen uit. Toen ze hun schilden neerlegden om de ladders op te richten kostte dat aan nog meer het leven.

Ballista was als een van de eersten omhoog geklommen. Aanvankelijk met één hand, zijn schild boven zijn hoofd en zijn zwaard nog in de schede. Er sloeg een steen op zijn schild, waardoor hij bijna van de ladder viel. Het kabaal was oorverdovend. Boven de ladder naast hem zag hij een lange stok over de muur verschijnen. Aan het uiteinde ervan hing een grote amfora. Langzaam werd de stok gedraaid en kantelde de amfora. Een brandend mengsel van pek, olie, zwavel en bitumen regende neer op de mannen op de ladder. Ze krijsten toen hun kleren vlam vatten en verbrandden. Het goedje kleefde aan hun lijven en verzengde hun vlees. Een voor een vielen ze van de ladder. De brandstof spatte neer op de mannen aan de voet van de ladder. Die probeerden de vlammen uit te slaan met hun handen, rolden over de grond. Het vuur was op geen enkele manier te doven.

Ballista keek omhoog en zag boven zijn hoofd net zox92n amfora. De stok begon zijn draai. Direct wierp hij zich van de ladder. Hij kwam hard terecht. Even dacht hij dat hij zijn enkel gebroken of verstuikt had en dat hij levend zou verbranden. Maar Ballistax92s overlevingsdrang was sterker dan de pijn. Hij rende weg en schreeuwde tegen zijn mannen dat ze hem moesten volgen.

Al een tijdje dacht Ballista dat dit wel op een samenzwering móést uitdraaien. Hoezeer hij ook onder de indruk was van de Romeinse discipline, geen enkel leger kon zox92n belegering lang volhouden. Het had hem na de rampzalige mislukking van die dag dan ook niet verbaasd dat hij werd benaderd.

Terwijl hij wachtte op het moment dat hij in actie moest komen, besefte hij hoe bang hij eigenlijk was. Hij had geen zin de held uit te hangen, maar in feite had hij geen keus. Als hij niet meedeed, zou Maximinus Thrax hem laten executeren of anders vermoordden de samenzweerders hem wel.

De samenzweerders hadden gelijk gehad. Er stonden nauwelijks bewakers bij de keizerlijke tent en van de wel aanwezige wachten sliep het merendeel. Het was het slaperige moment vlak na het middagmaal. Het moment waarop de belegering even werd gestaakt. Het moment waarop de keizer en zijn zoon rustten.

Een van de samenzweerders gaf hem een hoofdknikje, waarop Ballista koers zette naar de enorme paarse tent met de standaarden bij de ingang. Opeens was hij zich ervan bewust wat een prachtige dag het was: een perfecte Italiaanse dag begin juni, warm met een briesje. Een honingbij zoemde voor hem uit. Zwaluwen cirkelden hoog in de lucht.
Een praetoriaanse wacht hield Ballista tegen met zijn speer. x91En waar was je van plan heen te gaan, barbaar?x92

x91Ik moet de keizer even spreken.x92 Ballista sprak redelijk Latijn, al was het met een zwaar accent.
x91Wie niet?x92 De wacht reageerde verveeld. x91Nu opgedonderd, ventje.x92
x91Ik heb gehoord dat er tegen hem wordt samengespannen.x92 Ballista sprak zacht. x91Officieren, edelen, willen hem vermoorden.x92 Hij zag de wacht aarzelen. Diens angst voor wat er zou gebeuren als hij naliet een achterdochtige en wraakzuchtige heerser op de hoogte te stellen van een eventuele samenzwering won het uiteindelijk van zijn instinctmatige vrees een man wakker te maken die steeds opvliegender en gewelddadiger werd omdat de zaken niet naar wens verliepen.
x91Wacht hier.x92 Hij beval een collega de barbaar in de gaten te houden en verdween in de tent.
Hij kwam snel weer tevoorschijn en gaf de andere wacht opdracht
Ballista te ontwapenen en te fouilleren. Nadat hij zijn zwaard en dolk had afgestaan, werd de jonge barbaar de tent binnengeleid; eerst in een voorvertrek, daarna in het heilige der heiligen.
Ballista zag aanvankelijk amper iets. Het paars gloeiende duister in de tent leek des te dieper na het heldere zonlicht buiten. Nadat zijn ogen zich aangepast hadden, onderscheidde hij het heilige vuur dat de regerende keizer altijd vergezelt. Het brandde laag op zijn draagbare altaar. Daarna zag hij een groot veldbed waaruit het grote bleke gezicht verrees van keizer Gaius Julius Verus Maximinus, algemeen bekend als Maximinus Thrax, Maximinus de Thracixebr. Rond zijn nek glinsterde de beroemde gouden halsring die hij had ontvangen voor zijn moed als soldaat in dienst van keizer Septimius Severus.

Vanuit de uiterste hoek van de tent snauwde een stem: x91Toon eerbied, proskynesis.x92 Terwijl de wacht hem omlaag duwde tot hij op zijn kniexebn zat, zag Ballista Maximinus Thraxx92 knappe zoon uit het duister tevoorschijn komen. Ballista knielde met tegenzin neer om op het moment dat de keizer hem de hand toestak de zware gouden ring te kussen met daarin een camee met de afbeelding van een adelaar.

Maximinus zat op de rand van het veldbed. Hij droeg alleen een eenvoudige witte tunica. Zijn zoon stond naast hem en droeg als gebruikelijk zijn rijkversierde kuras en zijn zwaard met de greep in de vorm van een adelaarskop. Ballista bleef op zijn kniexebn zitten.

x91God, wat stinkt hij,x92 zei de zoon en hij bracht een geparfumeerde doek naar zijn neus. Zijn vader gebaarde hem te zwijgen. x91Je hebt gehoord dat ze me willen vermoorden.x92 De keizer keek Ballista aan met zijn grote grijze ogen. x91Wie zijn de verraders?x92
x91De officieren, een groot deel van de tribunen en enkele centuriox92s van het Legio ii Parthica, dominus.x92
x91Noem hun namen.x92 Ballista leek daartoe weinig genegen.
x91Laat mijn vader niet wachten. Noem hun namen,x92 zei de zoon. x91Het zijn mannen met macht. Ze hebben veel vrienden, veel invloed. Als ze horen dat ik ze heb verklikt, zullen ze me kwaad willen doen.x92

De enorme man stootte een afschuwelijke raspende lach uit. x91Als het klopt wat je zegt, zullen ze niet lang meer in de positie zijn om jou of wie ook kwaad te doen. Als wat je zegt niet juist is, is wat ze jou aan zouden willen doen wel het minste van al je problemen.

x92Ballista somde langzaam een reeks namen op. x91Flavius Vopiscus, Julius Capitolinus, Aelius Lampridius.x92 Twaalf namen in totaal. Of het werkelijk de namen waren van de mannen die bij de samenzwering waren betrokken deed op dit moment nauwelijks ter zake. x91Hoe weet je dat zij me willen vermoorden?
Welk bewijs heb je daarvoor?x92 x91Ze hebben me gevraagd mee te doen.x92 Ballista sprak luid waarmee hij de aandacht probeerde af te leiden van het steeds luider klinkende rumoer buiten. x91Ik heb hun gevraagd hun instructies op schrift te stellen. Die heb ik hier.x92

x91Wat is dat voor ophef?x92 bulderde Maximinus met zoals gewoonlijk ergernis op zijn gezicht. x91Wacht, zeg hun stil te zijn.x92 Hij hield een hand als een kolenschop op voor de documenten die Ballista hem aanreikte.
x91Zoals u ziet…x92 vervolgde Ballista.
x91Zwijg,x92 beval de keizer.

Het lawaai buiten verminderde niet, maar nam alleen maar verder toe. Met een van woede vertrokken gelaat wendde Maximinus Thrax zich deze keer tot zijn zoon. x91Ga naar buiten en zeg ze stil te zijn, godverdomme.
x92De keizer las verder totdat een nieuwe uitbarsting van lawaai hem zijn bleke gezicht deed opheffen. Ballista zag er een eerste zweem van achterdocht op.

De jongen sprong overeind. Hij greep het draagbare altaar met daarop het heilige vuur en zwaaide het naar het hoofd van de keizer. Maximinus greep Ballista bij de pols en hield die in een verbazingwekkend sterke greep. Met zijn vrije hand stompte hij hem in het gezicht. Het hoofd van de jonge Germaan sloeg achterover. De enorme vent stootte hem nu in de maag. Ballista zakte ineen op de grond. Met één hand zette de keizer Ballista weer op zijn voeten. Hij bracht zijn gezicht x96 een versteend gezicht x96 tot vlak bij dat van Ballista. Zijn adem stonk naar knoflook.
x91Jij zal heel langzaam sterven, kleine klootzak.x92

Bijna achteloos wierp Maximinus Thrax Ballista van zich af. De jongen vloog tegen een aantal stoelen en nam in zijn val een tafeltje mee. Terwijl de keizer zijn zwaard pakte en naar de uitgang van de tent beende, probeerde Ballista wanhopig zijn adem terug te vinden en weer overeind te komen. Hij keek om zich heen of hij een wapen kon vinden. Omdat hij er zo snel geen zag, pakte hij een stilus van een schrijftafeltje. Hij strompelde de keizer achterna.

Vanuit het voorvertrek gezien was de scxe8ne die zich buiten afspeelde als een fraai omlijst schilderij dat in een tempel of zuilengang in het volle licht hing. In de verte was een groot deel van de praetoriaanse garde op de vlucht geslagen. Anderen hadden zich bij de legionairs van Legio ii gevoegd en probeerden de keizerlijke portretten van de vaandels te halen. Van dichterbij klonk het tumult van in woest gevecht verwikkelde lijven. Ballistax92s blik werd net voorbij de toegang gestuit door de machtige rug van Maximinus. Met het zwaard in de hand wendde de keizer zijn enorme hoofd naar alle kanten.

Het tumult verstomde. Boven de menigte verrees op de punt van een speer het afgehakte hoofd van Maximinusx92 zoon. Zelfs besmeurd met vuil en bloed was het knap. De keizer stootte een onmenselijke brul uit. Voordat hij zijn enorme lichaam in beweging had kunnen zetten, wierp Ballista zich wankelend op diens rug. Als een beestenjager in de arena die een stier de doodsteek wil toebrengen, stak Ballista de stilus in Maximinus Thraxx92 nek. Met één machtige zwaai van zijn arm smeet de reus Ballista het hele voorvertrek door. De keizer draaide zich om, trok de stilus uit zijn lijf en wierp het bebloede wapen naar Ballista. Hij hief zijn zwaard op en stormde op de jongen af.

Ballista krabbelde overeind, greep een stoel die hij als een gexefmproviseerd schild voor zich hield en deinsde achteruit.
x91Jij kleine onbetrouwbare klootzaak. Je hebt me de eed gegeven. Je hebt je eed afgelegd, het sacramentum.x92 Het bloed vloeide rijkelijk langs zijn nek omlaag, maar de keizer leek er geen last van te hebben. Met twee slagen van zijn zwaard sloeg hij de stoel aan gruzelementen. Ballista ontweek zonder succes de volgende slag. Hij voelde een schrijnende pijn toen de punt van het zwaard langs zijn ribben omlaag schraapte. Op de vloer gezeten en met beide armen tegen de wond gedrukt, kroop hij zo ver mogelijk achteruit. Maximinus verrees hoog boven hem en maakte zich klaar voor de genadeslag.

De speer drong in de onbeschermde rug van de keizer. Hij zette wankelend een onvrijwillige stap vooruit voordat een tweede speer in zijn rug sloeg. Na nog een stap viel hij voorover. Hij landde op Ballista, die bijna verpletterd werd onder het gewicht van de keizer. De jongen voelde de warme ranzige adem langs zijn wang strijken. Langzaam kropen Maximinusx92 vingers naar zijn ogen, klaar om ze uit te steken.

Opeens vond Ballista de stilus terug in zijn rechterhand. Met de kracht van de wanhoop dreef hij hem in de keel van de keizer. Het bloed spoot uit de wond en de keizerlijke vingers trokken zich terug. Het bloed prikte Ballista in de ogen.
x91Jij bent nog niet van me af.x92 De reusachtige man stootte zijn laatste dreigement uit met een afgrijselijke grijns op het gelaat. Het bloed gutste en kolkte uit zijn vertrokken mond.

Ballista keek toe hoe ze het lichaam naar buiten sleepten. Ze stortten zich op hem als een roedel honden op een prooi. Ze sloegen hem zijn hoofd van het lijf en hieven dat, zoals ze bij zijn zoon hadden gedaan, op een speer de lucht in. Zijn massieve lichaam werd achtergelaten om vertrapt en geschonden te worden door wie dat wilde, om aan stukken te worden gereten door de vogels en honden.

Tijden later werden de hoofden van Maximinus Thrax en zijn zoon naar Rome gestuurd om daar in het openbaar te worden tentoongesteld. Wat er resteerde van hun lichamen werd in de rivier gesmeten om hun een begrafenis te ontzeggen en hun geesten de eeuwige rust te ontnemen.

Oorspronkelijk gepubliceerd door de stichter van S.P.Q.R. op romenieuws.wordpress.com, op 28 september 2012. Bekijk het origineel.