In de Cinecittà filmstudio’s in Rome kan je tot 7 mei een fototentoonstelling bezoeken die het verhaal toont van tachtig jaar Italiaanse geschiedenis, waarbij de rode draad natuurlijk ‘film’ is. In liefst 150 schitterende en vaak erg intense beelden, wordt een indrukwekkend Italiaans verhaal verteld. Teatro 1 in Cinecittà is omgevormd tot tijdelijke tentoonstellingsruimte. De toegang tot de expo kost 10 euro (informatie: tel. 06 722 932 69). Heerlijke nostalgie verzekerd terwijl je een tijdreis maakt doorheen de Italiaanse geschiedenis van de voorbije decennia. De komende drie jaar investeert Cinecittà 60 miljoen euro in onder meer nieuwe opnamestudio’s en een opleidingscentrum. Er is ook een nieuw museum (het MIAC) in aanbouw. Dat zou in de loop van dit jaar deuren al openen.
De foto’s van de tentoonstelling visualiseren niet enkel gebeurtenissen uit de filmwereld of uit het verleden van Cinecittà (al mocht een beeld van de eerste steenlegging van de filmstudio’s uiteraard niet ontbreken), er worden ook momentopnames getoond uit de bioscoopjournaals van weleer. De expo combineert snapshots van doodgewone onbekende mensen met die van erg bekende (film)gezichten, heel vaak in ongewone omstandigheden. Vele foto’s werden nooit eerder getoond of gepubliceerd.
De tentoonstelling is ontstaan uit de samenwerking tussen het Istituto Luce, Cinecittà en het bureau Ansa (Agenzia Nazionale Stampa Associata), het algemeen persbureau van Italië dat in 1945 in Rome werd opgericht. H et agentschap is een coöperatieve samenwerking van 36 van de meest prominente dagbladuitgevers van Italië. Dat levert beelden op van zowel Mussolini die de eerste steen van Cinecittà metselt, van de omhelzing tussen de pausen Benedictus XVI en paus Franciscus, maar evenzeer van de aanslag op Johannes-Paulus II, van Italianen in onbezorgde vakantiestemming, van een gewelddadige betoging of van de verwoestende aardbeving van 23 november 1980 in Irpinia (ongeveer 50 km ten oosten van Napels). Daarbij vielen toen minstens 2.483 doden en 7.700 gewonden; 250.000 mensen verloren hun woning.
De Cinecittà-studio’s bevinden zich op een tiental kilometers van het historische stadshart van Rome. Metrolijn A heeft een halte vrijwel voor de deur. Cinecittà is een indrukwekkend complex met onder andere pleinen en tuinen, drie restaurants, verscheidene woongebouwen voor leidinggevenden en werknemers, zestien opnamestudio’s en kleedkamers voorzien van alle comfort. Er worden nog altijd films, reclamespotjes en televisieseries opgenomen.
Cinecittà richt zich dus nog steeds op filmproductie, maar stelde een gedeelte van het bedrijfsterrein enkele jaren geleden ook open voor toeristen en filmliefhebbers. Er is onder meer een permanente tentoonstelling te bezoeken, vaak ook een tijdelijke thema-expo en mits extra betaling krijg je de kans om onder begeleiding een tijdje rond te wandelen op een gedeelte van het bedrijfsterrein, waarbij je onder meer langs de overgebleven decors van Gangs of New York (Martin Scorsese), de televisieserie The Borgia’s en de HBO-serie Rome kan wandelen.
In Cinecittà kwamen heel wat beroemde films tot stand. Federico Fellini maakte er onder andere La Dolce Vita, Otto e Mezzo en Amarcord. De decors van die films zijn daar nog altijd opgeslagen. De filmstudio’s zelf vormden ook meermaals het decor voor een film, zoals voor Bellissima van Luchino Visconti en Intervista van Fellini. In de jaren ’50 kreeg Cinecittà zelfs de bijnaam ‘Hollywood aan de Tiber’, omdat de studio’s gretig werden gebruikt door Amerikaanse filmmaatschappijen, vooral voor de zogenaamde peplumdrama’s, films over het klassieke Rome en de oudheid. Mervyn LeRoy maakte in Cinecittà zijn Quo Vadis (1951) en Wiliam Wyler realiseerde Ben Hur (1959), Joseph L. Mankiewicz nam hier de film Cleopatra op, met Elisabeth Taylor en Richard Burton. Maar ook vele andere bekende films, zoals Once Upon a Time in the West en The Godfather III, werden in Cinecittà opgenomen.
Cinecittà werd op 27 april 1937 opgericht door de Italiaanse leider Benito Mussolini. De filmstudio moest ingaan tegen de sterke opkomst van de Hollywoodfilms. Een groot distributienetwerk voor Italiaanse films en de zogenaamde Wet Alfieri, een wet die aan de Italiaanse film een aanzienlijke staatssubsidie gaf, moesten hiervoor zorgen. Bovendien werden de toenmalige Italiaanse filmsterren met behulp van tientallen tijdschriften, fors gepromoot.
Door deze maatregelen steeg de productie van Italiaanse films naar zo’n tachtig per jaar. Dat was toen gigantisch veel. Vreemd genoeg gebruikte het fascistische bewind de cinema nauwelijks voor de productie van propagandafilms. De filmindustrie werd door Mussolini vooral ingezet voor economische doeleinden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de filmstudio gebombardeerd.
Na de oorlog begon een nieuwe bloeiperiode toen in de Romeinse filmstudio verschillende grote Amerikaanse filmproducties werden opgenomen. Na een periode waarin het faillissement zeer dichtbij was, werd Cinecittà in de jaren ’80 van de vorige eeuw geprivatiseerd. Vanaf toen begon men er ook televisieprogramma’s te maken. Toen geen evidente keuze, maar het bedrijf zou er wel bovenop geraken.
Binnenkort zal trouwens opnieuw flink worden geïnvesteerd in Cinecittà. Er komt geld beschikbaar voor de bouw van nieuwe opnamestudio’s en er wordt een nieuw cultureel bedrijf gecreëerd dat zowel een museum als een creatief centrum zal omvatten. Het nieuwe bedrijf onder de vleugels van Cinecittà zal ook fungeren als creatief centrum, als incubator voor het onderzoek naar en de ontwikkeling van nieuwe (digitale) filmtechnieken en als opleidingscentrum annex filmschool. Dit alles wordt de komende drie jaar gerealiseerd. Het gaat om een investering van 60 miljoen euro.
Concreet zal Cinecittà kunnen rekenen op twee nieuwe theater- en opnamestudio’s die groter zijn dan het legendarische en nog altijd bestaande Teatro 5, destijds de lievelingsstudio van regisseur Federico Fellini. Ook Teatro 7, dat tijdens Wereldoorlog II grotendeels werd verwoest maar nooit werd heropgebouwd, zal herrijzen. Hier wordt een enorm waterbad ingericht, waar onderwateropnames kunnen gebeuren.
In principe opent dit jaar ook reeds het Museo Italiano dell’Audiovisivo e del Cinema (MIAC), het nieuwe Italiaanse film- en audiovisuele museum van Cinecittà zijn deuren: hier wordt een permanente tentoonstelling opgezet over de verbeeldingskracht van Italianen in de 20ste en de 21ste eeuw. E zal echter ook ruimte zijn voor tijdelijke tentoonstellingen, een bibliotheek, een videotheek, lokalen voor educatieve workshops over ambachten in de cinema, seminarie- en congresruimte en een laboratorium voor conservatie en restauratie van oude films. Het MIAC wordt momenteel uitgebouwd op de terreinen van Cinecittà en de aangrenzende gebouwen van het Istituto Luce.
De publieke bezoeken aan de filmsets krijgen eveneens een restyling. Nu kan je er nog rondwandelen in oude decors zoals dit van de HBO-serie Rome, Gangs of New York en de Borgia’s. Tijdens een bezoek met een aantal S.P.Q.R.-leden konden we deze sets enkele jaren geleden nog tot in detail bekijken. Deze en wellicht nog andere locaties worden opgefrist. Voor de liefhebbers: van 4 tot 6 mei presenteert Romevideogamelab in Cinecittà het eerste Festival dell’industria Videoludica, een filmfestival voor de game-industrie.
Oorspronkelijk gepubliceerd door de stichter van S.P.Q.R. op romenieuws.wordpress.com, op 23 februari 2018. Bekijk het origineel.